இந்தியாவில் ஒவ்வொரு ஆண்டும் ஜூலை முதல் தேதியன்று மருத்துவப் பணியாளர்களின் மகத்தான சேவையையும் தியாகத்தையும் நன்றியுடன் போற்றும் வகையில் தேசிய மருத்துவர்கள் தினம் மிக விமரிசையாகக் கொண்டாடப்படுகிறது. இந்தத் தனித்துவமான நாள், நாட்டின் மிகச்சிறந்த மருத்துவராகவும், அர்ப்பணிப்புமிக்க சுதந்திரப் போராட்ட வீரராகவும், சிறந்த அரசியல் தலைவராகவும் திகழ்ந்த டாக்டர் பிதான் சந்திர ராயின் நினைவாக அர்ப்பணிக்கப்பட்டுள்ளது.

அசைக்க முடியாத தன்னம்பிக்கையின் சிகரம்
இளமையிலிருந்தே படிப்பில் சிறந்து விளங்கிய பி.சி. ராய், கணிதத்தில் பட்டம் பெற்ற பின்னர் மருத்துவத் துறையைத் தனது வாழ்வாதாரமாகத் தேர்ந்தெடுத்தார். கடந்த 1909-ஆம் ஆண்டில் லண்டனின் புகழ்பெற்ற செயின்ட் பர்த்தலோமியூ மருத்துவமனையில் உயர்கல்வி பயில அவர் விண்ணப்பித்தபோது, அவர் ஆசிய நாட்டைச் சேர்ந்தவர் என்ற ஒரே காரணத்திற்காக அவரது விண்ணப்பம் அநாகரிகமாக நிராகரிக்கப்பட்டது.

இருப்பினும், எவ்விதத்திலும் மனம் தளராத அவர் முப்பதுக்கும் மேற்பட்ட முறை தொடர்ந்து விண்ணப்பித்து, இறுதியில் அங்கு பயிலும் அனுமதியைப் பெற்றார். அதன் பின்னர் அடுத்த இரண்டே ஆண்டுகளில் மருத்துவ உலகின் மிக உயரிய தகுதிகளான எம்.ஆர்.சி.பி மற்றும் எஃப்.ஆர்.சி.எஸ் ஆகிய இரண்டையும் ஒரே நேரத்தில் பெற்று உலக அரங்கில் சாதனை படைத்தார்.

மருத்துவ மேம்பாடும் அரசியல் எழுச்சியும்
தாயகம் திரும்பிய அவர், இந்தியாவின் மருத்துவக் கட்டமைப்பை வலுப்படுத்துவதில் முக்கியப் பங்காற்றினார். பெண்களுக்கான சித்தரஞ்சன் சேவா சதன் மருத்துவமனை உட்பட காசநோய், புற்றுநோய் மற்றும் மனநலப் பாதுகாப்புக்கான பல முன்னணி மருத்துவமனைகளை உருவாக்க அவர் அடித்தளம் அமைத்தார். மகாத்மா காந்தியின் தனிப்பட்ட மருத்துவராகவும், அவரது நெருங்கிய நண்பராகவும் இருந்த டாக்டர் ராய், நாட்டின் விடுதலைக்காகச் சிறைத்தண்டனையும் அனுபவித்தார். சுதந்திரத்திற்குப் பிறகு காந்தியடிகளின் வேண்டுகோளை ஏற்று 1948-இல் மேற்கு வங்கத்தின் முதலமைச்சராகப் பொறுப்பேற்றார்.

பிரிவினைக்குப் பிந்தைய வன்முறை, அகதிகள் குடியேற்றம் மற்றும் வறுமையால் தவித்த அம்மாநிலத்தை 14 ஆண்டுகள் மிகத் திறம்பட வழிநடத்தி, துர்காபூர், கல்யாணி, சால்ட் லேக் போன்ற நவீன நகரங்களை உருவாக்கி, நவீன மேற்கு வங்கத்தின் சிற்பி என்று வரலாற்றுப் புகழ்பெற்றார்.

தேசத்தின் உயரிய அங்கீகாரம்
அவரது ஈடு இணையற்ற தேசப் பணியையும் மருத்துவச் சேவையையும் பாராட்டி, 1961-ஆம் ஆண்டு நாட்டின் மிக உயரிய பொதுத்துறை விருதான பாரத ரத்னா வழங்கி அவர் கௌரவிக்கப்பட்டார். இன்றும் இவரது நினைவாக, மருத்துவத் துறையில் சிறந்து விளங்குபவர்களுக்கு ஆண்டுதோறும் பி.சி. ராய் தேசிய விருது மத்திய அரசால் தொடர்ந்து வழங்கப்பட்டு வருகிறது.